Przepisy o zatrudnianiu i pobycie cudzoziemców zmieniają się w Polsce szybciej niż kiedykolwiek. Od czerwca 2025 r. zmieniła się cała ustawa regulująca powierzanie pracy, wnioski pobytowe przeniosły się do systemu elektronicznego, a dla obywateli Ukrainy biegną dziś dwa różne terminy — 4 marca 2027 r. i 4 marca 2028 r. Prowadzimy ten kalendarz, żeby dział HR i cudzoziemiec wiedzieli, co się zmieniło, od kiedy i co trzeba zrobić.
Cztery terminy, które trzeba mieć w kalendarzu
4 marca 2027 — ostatni dzień na wniosek o kartę CUKR
Do tego dnia osoba ze statusem UKR może złożyć przez MOS wniosek o kartę pobytu CUKR. Tego samego dnia — według obecnych przepisów krajowych — kończy się przedłużony z mocy ustawy legalny pobyt obywateli Ukrainy, którzy nie mają statusu UKR. Unijne przedłużenie ochrony czasowej do 2028 r. tych osób nie obejmuje, a na dziś nie ma nowelizacji, która przesuwałaby ten termin. Dla działów HR to wciąż najważniejsza data planistyczna.
4 marca 2028 — koniec ochrony czasowej (status UKR)
Rada UE przedłużyła ochronę czasową obywateli Ukrainy o rok. Status UKR przedłuża się z mocy prawa — bez wniosków i bez wymiany dokumentów. Termin na złożenie wniosku o kartę CUKR nie został jednak przesunięty: to nadal 4 marca 2027 r., więc kto planuje CUKR, nie powinien czekać.
4 marca 2029 — koniec pracy na uproszczonym powiadomieniu
Obywatele Ukrainy przebywający w Polsce na innej podstawie niż status UKR mogą przez trzyletni okres przejściowy pracować na samym powiadomieniu, bez zezwolenia na pracę. Ten okres kończy się 4 marca 2029 r.
Na bieżąco — wszystko przez systemy elektroniczne
Zezwolenia na pracę i oświadczenia składa się przez praca.gov.pl, wnioski pobytowe przez MOS (mos.cudzoziemcy.gov.pl). Papierowa ścieżka została zamknięta. Bez konta, podpisu elektronicznego i kompletu skanów sprawa nie ruszy.
Co wejdzie w życie — 2027
Płaca minimalna 4 950 zł
Od 1 stycznia 2027 r. minimalne wynagrodzenie za pracę wynosi 4 950 zł brutto, a minimalna stawka godzinowa — 32,30 zł. Wynagrodzenie cudzoziemca we wniosku, w oświadczeniu i w umowie nie może być niższe. Warto już teraz przejrzeć umowy pracowników, których pensja jest blisko obecnej płacy minimalnej.
Podstawa: rozporządzenie Rady Ministrów z 14 września 2026 r. (Dz.U. 2026 poz. 1213)
Co już obowiązuje — 2026
Termin, który już minął — aktualizacja danych PESEL UKR
Osoby, które otrzymały PESEL UKR bez okazania dokumentu ze zdjęciem, miały czas do 31 sierpnia 2026 r. na uzupełnienie danych. Kto tego nie zrobił, utracił ochronę czasową z dniem 1 września 2026 r. — o ile nie ma innej podstawy pobytu. To najczęstszy dziś powód, dla którego pracownik „nagle” przestaje mieć legalny pobyt. Warto zrobić audyt wsteczny.
Podstawa: ustawa z 23 stycznia 2026 r.
Gruzja, Kolumbia, Wenezuela — koniec pracy w ruchu bezwizowym
Od 15 sierpnia 2026 r. obywatele tych trzech państw, którzy wjeżdżają do Polski w związku z powierzeniem im pracy, potrzebują wizy — ruch bezwizowy ich nie obejmuje. Od 22 sierpnia 2026 r. nie mogą też pracować na podstawie zezwolenia na pracę w czasie pobytu bezwizowego. Kto zaczął pracę przed 22 sierpnia, może ją kontynuować do końca pobytu bezwizowego. Pracodawca powinien sprawdzić, na jakiej podstawie przebywa każdy pracownik z tych krajów.
Podstawa: rozporządzenie MRPiPS z 31 lipca 2026 r. (Dz.U. 2026 poz. 1072); rozporządzenie MSZ z 10 sierpnia 2026 r. (Dz.U. 2026 poz. 1086)
Ochrona czasowa obywateli Ukrainy przedłużona do 4 marca 2028 r.
Weszła w życie decyzja Rady UE przedłużająca ochronę czasową o rok. Status UKR przedłuża się automatycznie. Osoby przybywające teraz otrzymają ochronę tylko po wykazaniu, że wypełniły obowiązki wojskowe w Ukrainie — warunek nie dotyczy tych, którzy mieli ochronę czasową najpóźniej 4 sierpnia 2026 r. i zachowali ją bez przerwy. Bez zmian: wniosek o kartę CUKR i legalny pobyt obywateli Ukrainy bez statusu UKR — nadal do 4 marca 2027 r.
Podstawa: decyzja wykonawcza Rady (UE) 2026/1912 z 30 lipca 2026 r.; komunikat Urzędu do Spraw Cudzoziemców z 6 sierpnia 2026 r.
Inspektor pracy przekwalifikuje umowę cywilnoprawną na umowę o pracę
Państwowa Inspekcja Pracy otrzymała prawo stwierdzania decyzją administracyjną, że zlecenie, dzieło albo B2B jest w rzeczywistości stosunkiem pracy. U cudzoziemca skutek jest podwójny: zmiana podstawy zatrudnienia może oznaczać, że dotychczasowy dokument legalizujący pracę przestał ją pokrywać.
Podstawa: reforma Państwowej Inspekcji Pracy, w życie od 8 lipca 2026 r.
Student-cudzoziemiec nie zawsze już bez zezwolenia
Sam status studenta nie wystarczy. Zwolnienie z obowiązku posiadania dokumentu legalizującego pracę zostało zawężone do studentów uczelni publicznych oraz jednostek zatwierdzonych przez MSWiA. Przed podpisaniem umowy trzeba sprawdzić dwie rzeczy: czy osoba jest studentem i czy jej uczelnia jest na właściwym wykazie.
Podstawa: ustawa z 20 marca 2025 r. o warunkach dopuszczalności powierzania pracy cudzoziemcom (Dz.U. 2025 poz. 621)
Obowiązki informacyjne pracodawcy — przez praca.gov.pl
Zawiadomienia do wojewody składa się elektronicznie: gdy cudzoziemiec nie podjął pracy w ciągu 2 miesięcy od początku ważności zezwolenia, gdy przerwał ją na ponad 2 miesiące albo zakończył wcześniej niż 2 miesiące przed upływem ważności. Nowe formularze dotyczą zezwoleń wydanych na wnioski złożone po 1 stycznia 2026 r.
Źródło: komunikat Mazowieckiego Urzędu Wojewódzkiego
Karta pobytu CUKR — ruszyło składanie wniosków
Obywatele Ukrainy ze statusem UKR mogą wystąpić o kartę pobytu z adnotacją „Poprzednio posiadacz ochrony czasowej”, wydawaną na 3 lata. Warunki: aktualny PESEL UKR w dniu złożenia wniosku i w dniu wydania karty, PESEL UKR aktualny 4 czerwca 2025 r. oraz nieprzerwany status przez co najmniej 365 dni. Opłaty: 340 zł skarbowej i 100 zł za kartę. Wniosek tylko przez MOS, termin — do 4 marca 2027 r.
Źródło: Urząd do Spraw Cudzoziemców, Zielona Linia
MOS obowiązkowy — koniec papierowych wniosków pobytowych
Wnioski o zezwolenie na pobyt czasowy, pobyt stały i pobyt rezydenta długoterminowego UE składa się wyłącznie elektronicznie w Module Obsługi Spraw. Logowanie przez login.gov.pl, wymagany podpis elektroniczny, załącznik pracodawcy również podpisywany elektronicznie.
Podstawa: nowelizacja ustawy o cudzoziemcach z 2025 r.
Ustawa wygaszająca specustawę ukraińską — i termin 7 dni
Weszła w życie ustawa stopniowo kończąca rozwiązania z 2022 r. Pobyt osób ze statusem UKR przedłużono wtedy do 4 marca 2027 r. (w sierpniu 2026 r. ochronę czasową przedłużono do 4 marca 2028 r. — zob. wyżej). Powiadomienie o powierzeniu pracy obywatelowi Ukrainy składa się w ciągu 7 dni od podjęcia pracy — i nowe powiadomienie jest konieczne także przy zmianie wynagrodzenia, wymiaru czasu pracy, rodzaju umowy lub stanowiska. Spóźnionego powiadomienia nie da się „nadrobić” późniejszym zgłoszeniem.
Podstawa: ustawa z 23 stycznia 2026 r. o wygaszeniu rozwiązań wynikających z ustawy o pomocy obywatelom Ukrainy
Nowy próg wynagrodzenia dla Niebieskiej Karty UE
Dla wniosków składanych w 2026 r. minimalne wynagrodzenie wynosi 13 355,34 zł brutto miesięcznie — to 150% przeciętnego wynagrodzenia w gospodarce narodowej za 2025 r. (8 903,56 zł), ogłoszonego przez GUS 9 lutego 2026 r. Decyduje data złożenia wniosku, nie data podpisania umowy.
Podstawa: art. 127 ustawy o cudzoziemcach; komunikat Prezesa GUS z 9 lutego 2026 r.
Płaca minimalna 4 806 zł
Minimalne wynagrodzenie za pracę to 4 806 zł brutto, minimalna stawka godzinowa — 31,40 zł. To punkt odniesienia w wielu postępowaniach dotyczących cudzoziemców: wynagrodzenie wskazane we wniosku nie może być od niego niższe.
Podstawa: rozporządzenie Rady Ministrów z 11 września 2025 r. (Dz.U. 2025 poz. 1242)
Co już obowiązuje — 2025
Opłaty w górę, Gruzja poza procedurą oświadczeniową
Opłata za oświadczenie o powierzeniu pracy wzrosła ze 100 zł do 400 zł. Zezwolenie na pracę do 3 miesięcy — 200 zł, powyżej 3 miesięcy — 400 zł. Z wykazu państw objętych procedurą oświadczeniową wykreślono Gruzję; zostały Armenia, Białoruś, Mołdawia i Ukraina. Obywatel Gruzji potrzebuje dziś standardowego zezwolenia typu A.
Podstawa: rozporządzenia wykonawcze MRPiPS z listopada 2025 r.
Nowa ustawa o powierzaniu pracy cudzoziemcom — zmiana fundamentu
Zastąpiła przepisy z ustawy o promocji zatrudnienia z 2004 r. i jest dziś podstawowym aktem w tej dziedzinie. Cztery rzeczy, które zmieniły codzienną pracę działów HR:
- Pełna elektronizacja. Wnioski, oświadczenia, wyjaśnienia, odwołania i załączniki — wyłącznie przez konto na praca.gov.pl. Papier nie jest przyjmowany.
- Wyższe kary. Grzywna za nielegalne powierzenie pracy: od 3 000 do 50 000 zł, przy czym minimum liczone jest za każdego cudzoziemca osobno. Przy działaniu umyślnym minimum rośnie do 6 000 zł. Inspektor pracy może nałożyć mandat do 10 000 zł bez udziału sądu.
- Umowa na piśmie i w zrozumiałym języku. Cudzoziemiec musi dostać treść umowy w języku, który rozumie.
- Kopia dokumentu pobytowego. Przed dopuszczeniem do pracy pracodawca żąda ważnego dokumentu, robi kopię i przechowuje ją przez cały okres zatrudnienia oraz 2 lata od końca roku kalendarzowego, w którym stosunek pracy wygasł. To obowiązek sprawdzany przy każdej kontroli.
Podstawa: ustawa z 20 marca 2025 r. o warunkach dopuszczalności powierzania pracy cudzoziemcom na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej (Dz.U. 2025 poz. 621)
Koniec testu rynku pracy
Zniesiono obowiązek uzyskania informacji starosty o braku możliwości zaspokojenia potrzeb kadrowych. W zamian starosta może określić listę zawodów, w których odmawia się wydania zezwolenia — w praktyce jeden etap procedury mniej.
Podstawa: Dz.U. 2025 poz. 621
Niebieska Karta UE — umowa już od 6 miesięcy
Skrócono minimalny okres umowy z 12 do 6 miesięcy i wprowadzono mobilność wewnątrzunijną: krótkoterminową (praca w innym państwie UE do 90 dni w okresie 180 dni) i długoterminową po 12 miesiącach legalnego pobytu. Ułatwiono też łączenie rodzin.
Implementacja dyrektywy UE 2021/1883
Agencje zatrudnienia — nowe zasady KRAZ
Wpis do Krajowego Rejestru Agencji Zatrudnienia uzyskuje się wyłącznie elektronicznie, a zakres usług agencji został zawężony do pośrednictwa pracy i pracy tymczasowej. Firmy, które rekrutują cudzoziemców dla innych podmiotów, powinny sprawdzić, czy ich model nadal mieści się w posiadanym wpisie.
Podstawa: ustawa z 20 marca 2025 r. o rynku pracy i służbach zatrudnienia (Dz.U. 2025 poz. 620)
Co obserwujemy
EES — System Wjazdu/Wyjazdu. Unijny system rejestrowania wjazdów i wyjazdów obywateli państw trzecich ruszył 12 października 2025 r., a od kwietnia 2026 r. działa na wszystkich 71 polskich przejściach granicznych. Do kwietnia 2026 r. zarejestrował 5,6 mln wjazdów i wyjazdów, a do Polski nie wpuszczono 6,5 tys. cudzoziemców. Odciski palców i wizerunek twarzy zastępują stemple w paszporcie, a limit 90 dni w okresie 180 dni liczy się automatycznie. Dla pracowników podróżujących służbowo to koniec „niepoliczonych” dni.
ETIAS. Zezwolenie na podróż dla obywateli państw zwolnionych z obowiązku wizowego ma ruszyć po pełnym wdrożeniu EES. UE zapowiada uruchomienie w ostatnim kwartale 2026 r., ale dokładna data nie została oficjalnie ogłoszona (stan na 1 listopada 2026 r.) — kiedy będzie znana, znajdzie się w tym kalendarzu. Nie polecamy opierania planów wyjazdowych na doniesieniach prasowych.
Nowa ustawa o cudzoziemcach. Strategia migracyjna na lata 2025–2030 zapowiada odrębną, nową ustawę o cudzoziemcach. Dopóki nie ma projektu skierowanego do Sejmu, nie ma też obowiązków — strategia sama w sobie nie tworzy praw ani obowiązków.
Dyrektywa o zezwoleniu jednolitym (2024/1233). Termin jej wdrożenia minął 21 maja 2026 r., a Polska nie przyjęła wszystkich przepisów. 15 lipca 2026 r. Komisja Europejska wszczęła wobec Polski procedurę naruszeniową. Część przepisów dyrektywy — m.in. o zmianie pracodawcy i okresach bez pracy — może być stosowana bezpośrednio, ale wymaga to oceny w konkretnej sprawie. Na krajową nowelizację czekamy.
Wyższe środki finansowe przy wjeździe. MSWiA przygotowało w październiku 2026 r. projekt rozporządzenia: przy pobycie do 4 dni cudzoziemiec miałby mieć co najmniej 1 000 zł, a przy dłuższym — 300 zł za każdy dzień. To na razie projekt; obowiązują dotychczasowe kwoty.
Reforma obywatelstwa. MSWiA pracuje nad zaostrzeniem zasad nadawania obywatelstwa: dłuższy wymagany pobyt, wyższy poziom języka polskiego, test wiedzy o Polsce i deklaracja lojalności. Projekt nie trafił do Sejmu — obecne zasady nadal obowiązują.
Wykaz zawodów deficytowych. Prace nad rozporządzeniem, które miało ułatwić zatrudnianie cudzoziemców w zawodach z niedoborem pracowników, zostały w czerwcu 2026 r. wstrzymane. Resort pracy nie zapowiada ich wznowienia.
Liczby, które warto znać
Źródła: ZUS, Urząd do Spraw Cudzoziemców, Ministerstwo Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej, GUS, Państwowa Inspekcja Pracy.
Jak czytać ten kalendarz
Kalendarz jest streszczeniem — nie poradą prawną i nie źródłem prawa. Każda sprawa cudzoziemca zależy od tytułu pobytowego, obywatelstwa, formy zatrudnienia i tego, co już zostało złożone w urzędzie. Przed decyzją kadrową warto sprawdzić konkretny przypadek.
Aktualizujemy tę stronę na bieżąco, w miarę publikacji nowych aktów i komunikatów urzędowych. Jeśli jakaś zmiana dotyczy Państwa firmy, a nie ma jej tutaj — prosimy o sygnał.
Nie wiadomo, czy dokumenty Państwa pracowników nadal są w porządku?
Sprawdzamy to w ramach audytu legalności zatrudnienia — dokument po dokumencie, z listą terminów i ryzyk. Audyt trwa od 2 do 3 dni roboczych.